روش ترک عادت ابن سینا

روش ترک عادت ابن سینا یک روش کاملا کاربردی و اثبات شده است.
ابن سینا یکی از دانشمندان بزرگ ایرانی است که روش‌های او در درمان بیماری‌ها گاه منحصربه‌فرد و عجیب بوده است.

ابن سینا

مثلا اگر سریال تلویزیونی ابن سینا را که سال‌ها پیش از تلویزیون ایران پخش می‌شد دیده باشید، لابد یادتان هست که شاهزاده‌ای بود که تصور می‌کرد گاو شده است و مدام مثل گاو ماغ می‌کشید و ما… ما… می‌کرد.

 

آن شاهزاده که اهل شهر ری بود، به بیماری مالیخولیا دچار شده بود و می‌خواست که او را سر ببُرند.
ابن سینا هم در هیئت یک قصاب با لباس قصابی و چاقو نزد او می‌رود اما زمانی که او را برانداز می‌کند، می‌گوید که این گاوِ ما لاغر است و ارزش سر بریدن ندارد!
ابن سینای پزشک، که در ظاهر قصاب شده، خطاب به شاهزاده‌ای که خود را گاو تصور می‌کند می‌گوید که باید غذای بیشتری بخورد تا پروار شود و آن‌وقت سرش را خواهد برید و به این بهانه، ابن سینا، پزشک نابغهٔ ایرانی، داروهای گیاهی را به خورد شاهزاده می‌دهد و او را کم‌کم درمان می‌کند.

 

روش تدریجی برای ترک عادت

این درمان تدریجی، در خصوص ترک عادت هم کاربرد دارد. یعنی همان‌طور که یک عادت یکباره و یک‌شبه شکل نمی‌گیرد و فرایندی در طول زمان طی می‌شود تا یک رفتار تبدیل به عادت شود، ترک کردن عادت هم چیزی نیست که یکباره و یک‌روزه و با یک نسخه اتفاق بیفتد.

ابن سینا

 

به قول مولانا:

صبر آرد آرزو را نه شتاب

صبر کن والله اعلم بالصواب

 

حالا اگر آرزوی ما، درمان یک عادت باشد که عادت خوبی نیست، باید حواسمان باشد که با عجله و فوری نمی‌توانیم به ترک آن عادت نائل شویم و صبر و شکیبایی، همراه با استفاده از روش‌های درست و جواب‌دادهٔ ترک عادت، لازم است تا از شرّ یک عادت بد خلاص شویم.
اگر قصد شما رهایی از یک عادت است که آزارتان می‌دهد، شاید روش ترک عادت ابن سینا برای شما هم مفید باشد.

 

روش ترک عادت ابن سینا چیست؟

 

واقعیت این است که تاریخ‌نگاری در این زمینه، حداقل در بین منابعی که در یک جست‌وجوی سریع اینترنتی می‌توان به آنها دست یافت، چندان دقیق و عمیق نیست و همهٔ آنها به کتابی می‌رسد به نام «ابن سینا، نابغه‌ای از شرق» که اقتباس و ترجمهٔ مرحوم ذبیح‌الله منصوری است (و نسخهٔ چاپی این کتاب هم در زمان نگارش این مقاله، در هیچ‌یک از کتاب‌فروشی‌های اینترنتی در دسترس نبود).
اما صحت مطالب این منبع هم محل تردید است؛ چون کسانی که با سبک کتاب‌نویسی مرحوم ذبیح‌الله منصوری آشنایی دارند، می‌دانند که ایشان گاه کتاب‌هایی را ترجمه می‌کرد که اصلا آن کتاب یا نویسندهٔ آن، وجود خارجی نداشت! و در زمانه‌ای که اینترنت نبود، خیلی‌ راحت‌تر از امروز می‌شد چنین کارهایی کرد.
در خصوص کتاب‌هایی هم که اصل آنها موجود بود، ترجمهٔ ذبیح‌الله منصوری ــ در عین شیرین بودن ــ اصلا دقیق نبود و به نوعی ترجمهٔ کاملا آزاد بود و ایشان هر طور که دلش می‌خواست، مطلب را پیش می‌بُرد. اما از موضوع ابن سینا و روش ترک عادت او دور نیفتیم!

ماجرا این است که در کتاب یادشده، از پروفسور ادوارد براون که شرق‌شناس بوده و مدتی در کرمان زندگی می‌کرده و در اثر کشیدن مداوم تریاک، به این مادهٔ مخدر معتاد شده بود، روشی برای ترک اعتیاد به تریاک نقل شده که آن روش برای ترک عادت یا اعتیاد، به حکیم و پزشک ایرانی ابن سینا نسبت داده شده است.

 

ترک عادت

از ادوارد بروان در کتاب «ابن سینا، نابغه‌ای از شرق» نقل شده که او زمان مصرف تریاک و میزان مصرف (دوز مصرف) را نامنظم کرد و به این طریق توانست از دیو اعتیاد به تریاک رهایی یابد.

 

روش ترک عادت ابن سینا چگونه کار میکند؟

فارغ از اینکه این روش توسط ابن سینا ابداع شده باشد یا خیر، با بررسی نحوهٔ شکل‌گیری عادات، می‌توان میزان اثربخشی این روش را برای رهایی از دست عادات ناپسند و ناخوشایند، سنجید.

یک عادت، مثلا عادت به خوردن قهوه، زمانی شکل می‌گیرد که فرد به طور مرتب و مستمر این عمل را تکرار کند.
اینکه این عمل هر روز و در ساعات مشخصی تکرار شود، در شکل‌گیری مسیرهای عصبی برای آن عادت، بسیار موثر است.
مثلا من زمانی که در تورنتو زندگی می‌کردم، و چند ماهی که در یک استارتاپ در مرکز تورنتو کار می‌کردم، هر صبح که به شرکت می‌رفتم و وسایلم را آنجا می‌گذاشتم، با ذوق و شوق دوباره بیرون می‌رفتم و از کافی‌شاپِ استارباکس که نزدیک آنجا بود، یک لیوان قهوه می‌خریدم و دوباره به شرکت برمی‌گشتم.
تقریبا طی نیم ساعتِ ابتداییِ حضور درشرکت، یک سری کارهای سبُک (مثل چک کردن ایمیل‌ها) را انجام می‌دادم و همراه آن، از نوشیدن قهوه لذت می‌بردم.

آیا عادت به نوشیدن قهوه، عادت بدی است؟ نمی‌دانم، و در این خصوص نظرات پزشکی هم متفاوت است. اما چیزی که من در خودم می‌دیدم، این بود که وقتی شنبه و یکشنبه‌ها (دو روز آخر هفته در کانادا) در آن ساعت صبح قهوه نمی‌خوردم، احتمال داشت که سرم درد بگیرد.
اگر آن موقع با روش ترک عادت ابن سینا آشنایی داشتم، به جای اینکه هر روز سر ساعت ۹ یک لیوان قهوه بخورم، گاهی قهوه‌ام را صبح می‌خوردم، گاهی ظهر و گاهی عصر. گاهی لیوان بزرگ‌تری می‌خوردم و گاهی کوچک‌تر. و گاهی همهٔ محتویات لیوان را نمی‌خوردم.
این‌گونه، همان‌طور که ادوارد براون از وابستگی به تریاک رها شده بود، بدن من هم از وابستگی به قهوه رها می‌شد و نرسیدنِ قهوه در آن ساعت را با علائمِ سردرد به من اعلام نمی‌کرد!

البته من مدت‌هاست که قهوهٔ استارباکس را نخورده‌ام و کلا سعی می‌کنم به چیزهایی از این قبیل، طوری عادت نکنم که تبدیل به یک وابستگیِ بد شود. هیچ چیز بدتر از وابستگی به یک عادت بد نیست، چون انسان را ــ که در ذاتِ خود آزاد آفریده شده ــ اسیر و بردهٔ یک رفتار می‌کند.

اما می‌دانم. اگر روش ترک عادت ابن سینا را به خاطر داشته باشیم، شاید با تقلا و دردسر کمتری بتوانیم از آن عادت رها شویم.

 

روش ترک عادت ابن سینا، مختصر و مفید برای شما که حوصلهٔ خواندنِ کل مقاله را ندارید!

اگر بخواهم روش ابن سینا برای ترک عادت را خلاصه در دو نکته توضیح بدهم که یادمان بماند، آن دو نکته از این قرار خواهد بود:

۱. زمانِ انجام آن عادت بد را، نامنظم کنیم. مثلا اگر هر روز سر ساعت مشخصی پای تلویزیون می‌نشینیم، این ساعت را طی روزهای مختلف، تغییر بدهیم تا ذهن ما نسبت به یک ساعتِ خاص، شرطی نشود و تمنّای تماشای تلویزیون را به جان ما نیندازد!

۲. دوز (مدت زمان) پرداختن به آن عادت را نامنظم کنیم. یعنی اگر مثلا هر روز سر ساعت ۱۰ صبح به مدت یک ساعت پای تلویزیون می‌نشینیم، همزمان که ساعتِ شروع را تغییر می‌دهیم و نامنظم می‌کنیم، مدت زمانِ نشستن پای تلویزیون را هم تغییر بدهیم و نامنظم کنیم: یک بار همان یک ساعت، یک بار ده دقیقه، یک بار یک ربع و…

 

چگونه از روش ترک عادت ابن سینا، برای ایجاد عادتهای خوب استفاده کنیم؟

شما خوانندهٔ باهوش و کنجکاو که تا اینجای مقاله را خوانده‌اید، احتمالا به ذهن‌تان رسیده که از روش ابن سینا برای ترک عادت، برای ساخت و ایجاد عادت‌های خوب هم می‌شود استفاده کرد. اجازه بدهید با هم بیشتر این موضوع را واکاوی کنیم.

 

گفتیم که برای شکستن یک عادت بد، باید ساعت انجام آن عادت و مدت‌زمان انجام آن را نامنظم کنیم. حالا شاید متوجه شوید چرا مثلا عادتِ خوبِ کتابخوانی در شما شکل نمی‌گیرد! برای اینکه هرازگاهی کتاب می‌خوانید، و هر روز سر ساعت مشخص و به مدتِ مشخصی کتاب نمی‌خوانید! خب طبیعی است که ذهن و بدن شما یادش می‌رود که به خواندنِ کتاب نیاز دارد؛ و این را به شکل یک تمنّا و طلب، اعلام نمی‌کند!

حالا اگر تصمیم بگیرید مثلا هر صبح از ساعت ۸ تا ۹ صبح کتاب بخوانید، و این کار را حداقل ۲۱ روزِ پیوسته انجام بدهید، در روز بیست‌ویکم خواهید دید که اتوماتیک دلتان می‌خواهد ساعت ۹ کتاب دستتان بگیرید و یک ساعت کتاب بخوانید! بله، شما با منظم کردن ساعت و مدت زمانِ یک رفتار، و تکرار مستمر آن طی روزهای متوالی، می‌توانید آن رفتار را به عادت تبدیل کنید

 

شما چه تجربه‌هایی در خصوص ایجاد یا ترک عادت دارید؟ آیا تاکنون از روش ابن سینا برای ترک عادت استفاده کرده بودید؟ در بخش دیدگاه‌های این مقاله، از تجربه‌های خود بنویسید.

عضویت در خبرنامهٔ اختصاصی مدرسه تحول فردی:

با عضویت در خبرنامه سایت، جدیدترین اخبار مدرسه تحول فردی را در ایمیل خود دریافت کنید.

تبریک می‌گوییم! ایمیل شما با موفقیت ثبت شد

ظاهرا خطایی در پر کردن فرم رخ داده است. لطفا از نو بررسی و ارسال فرمایید

4 پاسخ
  1. Faeze
    Faeze گفته:

    در وهله اول ممنون بابت مقاله مفیدتون.
    اما سوالى که برام پیش اومده اینه که چطورى عادات رو شناسایی کنیم؟ آیا عادت ها نشات گرفته از دوران کودکى و ناخودآگاه جمعى هست؟ یا به طور اتوماتیک و فقط بر اثر تکرار به وجود مى آیند؟

    پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *